Ringland doet boekje open over succesrecept

kade rechteroever

 

De discussie over de Antwerpse Oosterweelverbinding is politiek volledig ontmijnd. Dat is mee te danken aan de burgerbeweging Ringland die met succes de overkapping van de Antwerpse ring op de politieke agenda zette.

Op vrijdag 1 maart gaat de schop voor de Antwerpse Oosterweelverbinding echt in de grond. Dan starten de werkzaamheden op de E17. Maandag gaven de overheid en de verschillende actiegroepen op een gezamenlijke persconferentie de laatste stand van zaken over het Oosterweeldossier en de voorkeursvariant die zij hebben afgesproken. Die omvat een compacter Oosterweelknooppunt, een zes meter brede fietskoker in de nieuwe Scheldetunnel en gescheiden verkeer op de ring om gevaarlijke weefbewegingen te beperken en de overkapping makkelijker te maken.

De persconferentie kreeg weinig aandacht, want de discussie over Oosterweel is politiek ontmijnd. Nu resten alleen nog technische vragen over de werken en de verkeershinder die ze met zich meebrengen. Tegelijk zijn de eisen van de burgerbeweging Ringland, die volgende week haar vijfde verjaardag viert, bijna allemaal ingewilligd.

Ringland leek nochtans op een slecht moment ontstaan te zijn. De toenmalige Vlaamse regeringspartijen N-VA, CD&V en sp.a hadden na een jarenlange politieke discussie net een 'Valentijsakkoord' gesloten over het tracé voor de Oosterweelverbinding. Men wou na jarenlange politieke stilstand vooral zo snel mogelijk een spade in de Antwerpse grond steken. Ringland pleitte voor een alternatief en wou bovendien de Antwerpse ring overkappen, wat de kostprijs voor de werken nog verder de hoogte zou injagen.

Toch slaagde Ringland er op korte tijd in een draagvlak voor zijn project te creëren. De burgerbeweging mocht mee rond de tafel zitten en kon zo haar eisen doordrukken. Dat inspireert veel andere actiegroepen, zoals het Gentse ViaduKaduk. Die actiegroep ijvert voor een veiliger E17-viaduct in Gentbrugge.

Daarom bundelden initiatiefnemer Peter Vermeulen en anderen in een nieuw boek hun tips om zo'n actie succesvol te maken. Sommige adviezen lijken evident: durf te dromen, laat van je horen en verzeker je van voldoende geld om acties te financieren.

Andere tips zijn dat minder. Ringland werkte al snel intensief samen met andere actiegroepen zoals StRaten-generaal en Ademloos om sterker te staan. Ze schakelden wetenschappers in en bouwden expertise op. Bovendien kozen ze er bewust voor om rond de tafel te gaan zitten met de overheid in plaats van de confrontatie te blijven zoeken.

Uiteraard kan Ringland niet alle pluimen voor het Antwerpse succesverhaal op zijn hoed steken. De Vlaamse regering duidde architect Alexander D'Hooghe aan als intendant om te bereiken dat alle betrokkenen uit de loopgraven zouden komen.

Bovendien hadden de actiegroepen een flinke stok achter de deur. Hun procedure bij de Raad van State dreigde roet in het eten van de werken te gooien en tot vertraging te leiden. Ze trokken dat protest pas in toen ze garanties kregen over de uitvoering van het akkoord en over financiering van de overkapping.

Maar volgens de socioloog Luc Huyse zijn er met de aanpak van het Oosterweeldossier ook flinke stappen gezet in de richting van de vernieuwing van de democratie, schrijft hij in het boek. 'Ringland en co. tonen aan dat de inzet van burgerbewegingen uiteindelijk de slagkracht van de overheid ten goede komt. Voor actiegroepen en burgerbewegingen in Vlaanderen die op zoek zijn naar een routeplanner zijn de ervaringen van Ringland goud waard.'

Kathleen Geenen en Veerle Janssens, Het Ringlandboek. Vijf jaar burgers in beweging, 232 blz.

Tags: